Yaratıcıyı -hâşâ- Allah'ı yaratan olamaz mı?

Değerli Kardeşimiz;

Bu mesele ile alakalı delillere madde madde işaret edelim:

1. Teselsül: Bir şeyin zincirleme olarak sonsuza kadar ilerleyip gitmesi demektir. Yani her varlık, kendisinden bir önceki varlığın malulü (neticesi), kendinden sonra gelecek varlığın da illeti (sebebi) olmasıdır. Bu fikir, bütün düşünce ekollerince reddedilmiştir. Zira hiçbir varlık sonsuza dek uzayıp gidemez, mutlaka bir başlangıcı olması gereklidir. Bu başlangıcı var edecek sebebin ise, başka bir sebebe muhtaç olmayan, varlığı ezelî ve ebedî olan Vacibü’l Vücut olması lazımdır. Yoksa, o da başka bir sebebe muhtaç olursa, muhtaç olduğu sebep de başka bir sebebe muhtaç olur. Bu ilanihaye uzayıp gider. Böylece varlıklar hiçbir zaman ortaya çıkamazlardı.

2. Mümkün mümküne illet olamaz. Yani, varlık sahasına çıkmamış bir şey, nasıl olur da başka bir varlığın ortaya çıkmasına sebep olabilir? Kendisi yokken, başkasını nasıl var edebilir?

3. Mümkün olan bir şeyin, yani varlığı ile yokluğu müsavi olan bir şeyin, bu dengesini bozacak, bir tercih yapacak Zat’a ihtiyaç vardır. Bu Zat’ın da mümkün cinsinden olmaması lazımdır. Zira mümkün, mümküne sebep olamaz. O zaman, varlığı ezelî olan bir Zatın lüzumu aklen vaciptir.

4. Yaratıcı; yaratılmaya konu ve mahal oluyorsa, o zaten yaratıcı olamaz. Yaratıcının yukarıdaki delilleri icabınca yaratılmamış, ezelî ve ebedî olması elzemdir. Yoksa yaratıcı olamaz.

5. Ezelî ve ebedî bir Zat, zaten ikinci bir yaratıcıya imkân bırakmıyor. Onun zatı ezelî ve ebedî olmasından; bir boşluk, bir ihtimal bırakmıyor ki, oradan girip, ikinci bir yaratıcı meydana çıksın. Temsilde hata olmasın; bir odayı tamamen eşya ile doldursak, ikinci bir oda hacmindeki eşya artık oraya girmez. Zira birinci eşya orayı zapt etmiştir.

6. Felsefede, en çürük esaslı fikir; bir şeyin kendi kendine oluşması fikridir. Üstat, bu fikri Yirmi Üçüncü Lem'a da gayet kati delillerle çürütmüştür.

Ayrıca bu konu için detaylı bilgi isteyenler; Otuzuncu Lem'a ve Yirmi İkinci Söz gibi risalelere bakabilirler.

İlave bilgi için tıklayınız:
- Bütün varlıkları Allah yarattı; öyleyse -haşa- Allah'ı kim yarattı?

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü