Üye Girişi
Kullanıcı Adı :
Şifre :
Haber Grubu
Mail adresiniz:
(Haftalık e-bülten aboneliği)

“Hem deme ki: 'Ben hiçim; ne ehemmiyetim var ki, bu kâinat, bir Hakîm-i Mutlak tarafından kasdî olarak bana teshir edilsin, benden bir şükr-ü küllî istenilsin?' ..." sorusuyla başlayan üç paragrafta insanın manevî cephesi, hakikî vazifesi, mahiyetinin ehemmiyeti ve ulviyetini nazara verilmektedir. Bu paragrafların izahını istirham ediyoruz?

Yazar: Alaaddin BAŞAR (Prof. Dr.), 19-7-2014

İnsanın bitkilerle ve hayvanlarla bazı ortak yönleri bulunuyor. İnsan da anne rahmine  bir tohum gibi atılmış, orada bir noktaya tutunmuş, büyümüş, gelişmiş, dokuz aylık bir terbiye ve tekâmül devresi geçirerek dünyaya gelmeye müsait hale konulmuştur.

İnsanın hayvanlarla ortak ciheti yemesi, içmesi, görmesi, işitmesi, yürümesi ve onlara benzer tarzda çoğalmasıdır.

İnsanın, insanlık ciheti akıl ile başlar. İnsan, akıl sayesinde, şu kâinat kitabını okur, varlıkların hikmetlerini kavrar, onlardan faydalanma yollarını arayıp bulur. 

Üstat Hazretleri “insaniyet-i kübra olan İslamiyet” ifadesini kullanır. Aklını yerinde kullanan insan, sonunda  bu mucizeler diyarının sahibine, yaratıcısına îman eder. Bu varlık âleminde tecelli eden İlâhî isimleri, îmanın nuruyla okumaya başlar. Mümin olan insan, sadece nimetlerin faydalarını düşünmekle kalmaz, onları ihsan eden Mün’imi bulur. Rızıkta kaybolmaz, Rezzak’a  varır. Tabiattaki Rabbanî eserleri incelemekle kalmaz, onlardaki mu’cize sanatlara hayran olur. Bu hâl onu muhabbet-i İlâhîyeye ulaştırır.

Üstat Hazretleri,

... fıtrat-ı beşeriyede cemâle karşı bir muhabbet ve kemâle karşı perestiş etmek ve ihsana karşı sevmek vardır.”(1)

buyurur. Mümin insan, güzel şeylere olan sevgisini, onları yaratanı sevmekle ulvileştirir. Her biri kendi mahiyetine göre en mükemmel şekilde yaratılmış bulunan mahlûkattaki kemâle meftun olması, onu Allah’ı tesbih etmeye götürürken, onların eliyle kavuştuğu ihsanlara perestiş etmesi de onu şükür ve hamd etmeye götürür.

Böylece “İslâmiyetin terbiyesiyle tekemmül” eden insan, kulluğu içinde, manen arzın halifesi ve varlık âleminin sultanı gibi olur. Her şey ona itaat eder, onun ihtiyaçlarını görmek için çalışır.

Allah, “inşa” suretiyle yarattığı varlıkları, bu kâinattaki eşya ile terbiye edip kemâle erdiriyor. Bir çekirdek; topraktan ve sudan, güneşe ve mevsimlere kadar pek çok şeyin ona hizmet ettirilmesiyle gelişiyor, büyüyor, kemâle eriyor. İnsanın bedeninin terbiyesi de bu şekilde oluyor.

Ruhta ise durum çok farklıdır. Ruh inşa ile değil “ibda” ile yaratılır. Yâni, ruh kademeli olarak ve birçok safhalardan geçerek değil, doğrudan ve bir anda yaratılmıştır. Aklın, hafızanın, duyguların meydana gelmesi,  organlar gibi kademeli olarak değil, birlikte ve bir anda tahakkuk eder.

Ancak, insan ruhunun manen kemâle ermesi İslamiyet’in terbiyesiyle gerçekleşir. İnsanın aklını doğru kullanması, kendini ve içinde bulunduğu âlemi iyi değerlendirmesi, sevgisini,  korkusunu, bütün his dünyasını yaratılış gayelerine uygun şekilde istimal etmesi ancak Kur’ânın terbiyesinden geçmekle mümkün olur.

İşte Üstat Hazretlerinin

“... insaniyet cihetinde, abdiyetin içinde bir sultansın; ve cüz’iyetin içinde bir küllîsin; küçüklüğün içinde bir âlemsin;..”(2)

diye hitap ettiği insan, Kur’ân'a îman eden  ve her şeyini ve her işini  ona göre tanzim edebilen insandır. Bu bahtiyar insan Allah’a ve diğer îman rükünlerine Kur’ân'ın bildirdiği gibi îman etmekle, Rabbinin inâyetiyle, kalb âlemini nurlandırır, terakki ettirir, kemâle erdirir. Artık o, dünya hanesinde Allah’ın bir misafiridir.

O kul, böylece ahsen-i takvimde yaratılan mahiyetini yerinde kullanmakla manen çok yükselir. Aksi halde, yâni İlâhî fermanı dinlemeyip nefis ve şeytanın emriyle hareket ettiğinde esfel-i sâfilîne düşer. O üstün mahiyet, hayvandan daha aşağı olur. Zira, büyük sermayeyi yanlış kullanan, büyük zarar eder.

Dipnotlar:

(1) bk. Lem'alar, On Birinci Lem'a.

(2) bk. Sözler, Yirmi Üçüncü Söz, İkinci Mebhas.

Okunma Sayısı : 1803


Pdf Olarak Kaydet - Word Olarak Kaydet

Paylaş |

Yorumlar / Yeni Yorum Ekle

Soru ve cevap hakkında yorumlarınızı, cevaba katkılarınızı ve önerilerinizi bize bu alandan gönderebilirsiniz.
Yorum yazabilmeniz için üye olmanız veya eğer üye iseniz üye girişi yapmanız gerekmektedir.

Sonuç

Yorum yok !